Korzyści dla zdrowia psychicznego wynikające z gier rywalizacyjnych
Bardzo często można spotkać programy telewizyjne lub posty w mediach społecznościowych, w których widzimy matki i ojców zaniepokojonych tym, że ich dzieci spędzają zbyt dużo czasu na grach komputerowych i wideo. W efekcie nawet granie w domu staje się ich zdaniem czymś szkodliwym, co jest już niezrozumiałe. To samo niekiedy tyczy się osób dorosłych, które grają przez Internet w IceCasino, czy też w popularne gry typu multiplayer. Ale czy faktycznie gry o charakterze rywalizacyjnym są szkodliwe? Cóż, badania naukowe pokazują coś wręcz przeciwnego. Spojrzymy na to zagadnienie dziś nieco szerzej.
Dlatego też chcemy dziś rzucić nieco światła na temat gier, ich zalet i wad oraz na to, co możemy zrobić, aby zapewnić sobie właściwy (czyli zdrowy) sposób korzystania z gier wideo w naszym życiu, niezależnie od wieku, w jakim jesteśmy.
Gry są częścią ludzkiej kultury
Przede wszystkim, musimy sobie uświadomić, że gry są częścią naszej kultury. Wszyscy jesteśmy graczami, nawet nie zdając sobie z tego sprawy. Chcesz poznać rodzaje gier, w które grasz, nawet nie zdając sobie z tego sprawy? Oto kilka przykładów:
- Kupony, które oferuje Ci ulubiony supermarket – zbierasz kupony, aby wygrać nagrodę.
- Loterie organizowane w centrum handlowym, w których można wygrać super samochód na Dzień Matki lub Boże Narodzenie.
- Cele i zadania firmy, w której pracujesz – wyznaczenie celu i jego osiągnięcie to też gra!
Jednak dorośli (i niektórzy młodzi) stracili radość z gry. Cele i zadania, które kiedyś sprawiały przyjemność, teraz zamieniły się w presję. To, co kiedyś wywoływało uśmiech, teraz oznacza podwojenie celu. Do tego dochodzi jeszcze powszechna opinia o szkodliwości grania i wpadamy w zamknięte koło.

Zacięta konkurencja
Wiemy, że gry oparte na rywalizacji mają również swoje zalety, takie jak rozwój umiejętności motorycznych, skupienia, dyscypliny, kontroli emocji, koncentracji itp. Ale taka konkurencja może sprzyjać też nieufności i egoizmowi. Kiedy gracz nie odnosi sukcesów, może to wzmacniać jego indywidualizm i poczucie niskiej wartości. Oczywiście, są to czynniki, nad którymi należy pracować i które należy przezwyciężać, a nie po prostu przemilczać lub ukryć. Trzeba nauczyć się przegrywać, a także wygrywać, zachowując przy tym równowagę, pokorę i poczucie koleżeństwa. I właśnie tutaj gry oparte o rywalizację pokazują swoją mocną stronę!
Gry kooperacyjne
Oprócz korzyści, jakie niesie ze sobą każda aktywność umysłowa, takich jak poprawa sprawności psychomotorycznej, dyscypliny, kontroli nad emocjami, koncentracji i innych zalet, gry kooperacyjne są mają do zaoferowania o wiele więcej!
W grach kooperacyjnych uczymy się traktować innych jak partnerów, wzmacniamy pewność siebie i zaufanie do towarzyszy rozgrywki oraz stymulujemy procesy rozwoju osobistego i zespołowego! Gry kooperacyjne dążą do wykorzystania uwarunkowań, możliwości, cech i umiejętności każdej osoby i zastosowania ich w grupie, dążąc do wspólnego celu. Generuje to motywację, radość, zaangażowanie, szacunek dla różnic, jedność, kreatywność, empatię, solidarność, komunikację itp.
W końcu zabawa jest fundamentalnym elementem ludzkiej kultury, równie ważnym jak rozumowanie i myślenie. W ten sposób zakłada, że zabawa poprzedza naszą mądrość, a nawet dowodzi, że same zwierzęta bawią się ze sobą instynktownie. Zabawa jest także aktem wolnej woli; to znaczy, że udział jest dobrowolny i może mieć miejsce, kiedy tylko zechce gracz. Tworzy porządek i organizację, ogranicza doświadczenie do określonego czasu i przestrzeni, rządzi się własnymi prawami, a nawet ma potencjał łączenia rzeczywistości z wyobraźnią. Co ważne, elementy zabawy w grach są obecne w wojnach, polityce, wiedzy, filozofii, sztuce, a nawet poezji – innymi słowy, są obecne we wszystkich dziedzinach naszego życia.
Nie możemy zatem zignorować zalet gier wideo!
Korzyści płynące z gier wideo.
Oto kilka korzyści, które uważam za najcenniejsze. Niektóre z nich mogą też pomóc w leczeniu niektórych zaburzeń psychicznych i psychiatrycznych.
Rozwój poznawczy
Warto wspomnieć, że gry rozwijają nasze myślenie, umiejętności logicznego rozumowania, szybkość reakcji, a niektóre badania podkreślają ich pozytywny wpływ na funkcje wykonawcze. Właśnie dlatego wielu rodzicom trudno jest nadążyć za tempem myślenia swoich dzieci, ponieważ niektóre gry są tak dynamiczne, że uczą dzieci szybkiego reagowania i asertywności.
W firmach często można znaleźć świetnych liderów, którzy byli dobrymi graczami. Co więcej, niektóre mistrzostwa wyścigowe ujawniają również zdolności wirtualnych kierowców. Czy rozumiesz, że gra to po prostu rzeczywistość, w którą gracz się zanurza, aby nauczyć się czegoś nowego?
Socjalizacja i praca zespołowa
Odległość może stanowić duże wyzwanie. Jednak gry pozwalają ludziom komunikować się, otwierać i poznawać nowych ludzi poprzez wspólne zainteresowanie: samą grę. Niezależnie od tego, czy jest to gra wyścigowa, strzelanka FPS, czy gra strategiczna, przebywanie w tym samym środowisku stwarza graczom okazję do współpracy i angażowania się w bardziej asertywną i wartościową komunikację.
W rzeczywistości niektóre firmy promują gry wśród pracowników, aby za ich pośrednictwem rozwijać umiejętność pracy zespołowej. Na przykład w jednej z polskich szkół wprowadzono zajęcia dodatkowe oparte o Minecrafta, grę budowlaną opartą na współpracy, jako zajęcia pozalekcyjne dla uczniów. Młodzież tworzyła domy, projektowała wielki statek piracki, którego budowa zajęła 3 miesiące, a także zbudowała kompleks mieszkaniowy, gdzie każdy uczeń prezentował swój dom na cyfrowej wystawie kulturalnej dla swoich rodziców.
To przykład na to, jak gry mają moc przemiany ludzi i nauczenia ich pracy w zespole.
Redukcja stresu i lęku
Wiadomo również, że osoby grające w gry mogą odczuwać redukcję stresu i lęku. Należy jednak zwrócić uwagę na jedno zagadnienie: efekt ten zależy od konkretnego tytułu. Na przykład gry online nastawione na rywalizację mogą zwiększać poziom lęku i stresu, a nawet niwelować inne korzyści płynące z grania.
Gry oferują też formę ucieczki i relaksu, co może pomóc w niektórych przypadkach lęku i stresu, ponieważ obniżają poziom kortyzolu. Jak jednak wspomniano, zależy to od rodzaju gry i jej intensywności.
Rehabilitacja i terapia
Wiele gier jest tworzonych z myślą o rehabilitacji fizycznej, psychicznej i emocjonalnej, a nawet terapii. Wnoszą one zabawowy świat gier jako środowisko testowania i eksperymentowania, ułatwiając na przykład przejście pacjenta przez proces leczenia. Czasami lepiej jest pozwolić pacjentowi na doświadczenie czegoś w świecie wirtualnym niż w świecie rzeczywistym. Pozwala mu to wcześniej przygotować się do świata, z którym przyjdzie mu się zmierzyć.
Inne korzyści
Według naukowców biorących udział w badaniach, grywalizacja to temat silnie oddziałujący na zdrowie publiczne. Gry wideo, stosowane jako forma ucieczki od rzeczywistości, mogą negatywnie wpływać na zdrowie psychiczne znacznej części populacji. Z drugiej strony, przy zachowaniu odpowiedniej równowagi, istnieje w nich ciągle jeszcze znaczący potencjał do zbadania.






