Jak zrobić zdalny dostęp do Ubuntu? Konfiguracja SSH i VNC
Wstęp
Zdalny dostęp do komputera z systemem Ubuntu to wygodne rozwiązanie zarówno dla administratorów, jak i użytkowników domowych. Umożliwia zarządzanie systemem, uruchamianie poleceń, a nawet pełną pracę na pulpicie bez fizycznego dostępu do urządzenia.
W tym poradniku pokażemy, jak skonfigurować zdalny dostęp do Ubuntu za pomocą SSH (dla zdalnego dostępu przez terminal) oraz VNC (dla zdalnego pulpitu).
1. Zdalny dostęp przez SSH
1.1. Co to jest SSH?
SSH (Secure Shell) to protokół umożliwiający bezpieczne zdalne logowanie do systemu Linux. Zapewnia szyfrowaną komunikację między komputerami i pozwala na wykonywanie poleceń, kopiowanie plików oraz zarządzanie systemem.
1.2. Instalacja serwera SSH w Ubuntu
Aby móc łączyć się zdalnie przez SSH, należy zainstalować pakiet OpenSSH Server.
Uruchom terminal (skrót: Ctrl + Alt + T) i wpisz:
sudo apt update
sudo apt install openssh-server -y
1.3. Sprawdzenie statusu serwera SSH
Po instalacji sprawdź, czy serwer SSH działa:
systemctl status ssh
Jeśli usługa nie jest uruchomiona, włącz ją komendą:
sudo systemctl enable --now ssh
1.4. Sprawdzenie adresu IP Ubuntu
Aby połączyć się zdalnie, musisz znać adres IP swojego komputera. Wpisz w terminalu:
ip a
Adres IP powinien wyglądać np. tak: 192.168.1.100
1.5. Połączenie z Ubuntu przez SSH
Z innego komputera (z systemem Linux, Windows lub Mac) użyj poniższej komendy, zastępując user nazwą użytkownika i IP adresem Ubuntu:
ssh user@192.168.1.100
Jeśli łączysz się po raz pierwszy, zaakceptuj klucz hosta i wpisz hasło użytkownika.
1.6. Dodatkowe zabezpieczenia SSH
Aby zwiększyć bezpieczeństwo SSH:
✔ Zmień domyślny port edytując plik /etc/ssh/sshd_config:
sudo nano /etc/ssh/sshd_config
Znajdź linijkę #Port 22, usuń # i zmień numer portu, np. Port 2222.
✔ Wyłącz logowanie roota: znajdź PermitRootLogin yes i zmień na PermitRootLogin no.
✔ Włącz logowanie kluczami SSH zamiast hasła.
Zrestartuj usługę, aby zastosować zmiany:
sudo systemctl restart ssh
2. Zdalny dostęp przez VNC (graficzny interfejs pulpitu)

2.1. Co to jest VNC?
VNC (Virtual Network Computing) to protokół umożliwiający zdalny dostęp do pulpitu Ubuntu. W przeciwieństwie do SSH, pozwala na pełną obsługę graficznego interfejsu użytkownika.
2.2. Instalacja serwera VNC w Ubuntu
W Ubuntu dostępnych jest kilka serwerów VNC, ale najczęściej używane to TigerVNC i x11vnc.
Zainstaluj TigerVNC komendą:
sudo apt update
sudo apt install tigervnc-standalone-server -y
2.3. Konfiguracja serwera VNC
Po instalacji uruchom serwer i ustaw hasło dostępu:
vncserver
Podczas pierwszego uruchomienia zostaniesz poproszony o ustawienie hasła dla sesji VNC.
Aby zatrzymać serwer, użyj:
vncserver -kill :1
Jeśli chcesz skonfigurować VNC tak, aby uruchamiał się przy starcie systemu, utwórz odpowiedni plik usługi systemd.
2.4. Połączenie zdalne z VNC
Aby połączyć się zdalnie, zainstaluj na komputerze klienta VNC, np.:
✔ RealVNC Viewer
✔ TightVNC Viewer
✔ Remmina (dla Linuxa)
Wpisz adres IP Ubuntu i numer sesji VNC, np.:
192.168.1.100:5901
Zaloguj się, wpisując wcześniej ustawione hasło VNC.
2.5. Dodatkowe zabezpieczenia VNC
Ponieważ VNC domyślnie nie szyfruje połączeń, warto zabezpieczyć go poprzez tunelowanie SSH:
ssh -L 5901:localhost:5901 user@192.168.1.100
Następnie w kliencie VNC łącz się do localhost:5901 zamiast bezpośrednio do adresu IP.
3. Podsumowanie
W tym poradniku omówiliśmy dwa sposoby zdalnego dostępu do Ubuntu:
🔹 SSH – najlepsze rozwiązanie do zdalnego zarządzania i wykonywania poleceń w terminalu.
🔹 VNC – umożliwia pełny dostęp do graficznego pulpitu systemu Ubuntu.
Oba rozwiązania można dodatkowo zabezpieczyć, np. poprzez zmianę portów, ograniczenie dostępu i tunelowanie SSH. Wybór zależy od Twoich potrzeb – jeśli zależy Ci na prostym zarządzaniu systemem, SSH jest wystarczające, natomiast VNC sprawdzi się, jeśli potrzebujesz dostępu do interfejsu graficznego.






